De Wkb komt eraan, Be Prepared!

20 april 2017

Het Wetsvoorstel kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) ligt ‘as we speak’ bij de Eerste Kamer.

Zodra de wet een feit is en er wordt overgegaan naar een nieuw systeem voor vergunningen en kwaliteitsborging, moeten architectenbureaus goed zijn voorbereid. Wie na de invoeringsdatum een bouwaanvraag indient, is verplicht aan het nieuwe systeem mee te werken. Dat biedt kansen, maar ook onzekerheden voor alle partners in het bouwproces, dus ook voor architecten. We leggen uit wat die zijn.

BNA-directeur Fred Schoorl: “We merken dat de gevolgen van deze wetswijziging bij architectenbureaus nog niet genoeg leeft. De invoering van de wijziging heeft namelijk grote gevolgen voor het bouwproces en de rol van de  architect. Een goede voorbereiding is dus een must.”

Wat gaat er veranderen?

Diende je vroeger een bouwaanvraag in bij de gemeente, dan werd deze door de gemeente beoordeeld conform het Bouwbesluit. Een papieren werkelijkheid; het zei niks over het bouwproces en het uiteindelijke resultaat. Met de invoering van de wetswijziging verandert dit drastisch: de gemeente trekt zich helemaal terug nu de onafhankelijke kwaliteitsborger is geïntroduceerd. Deze gaat toezien op de kwaliteit van het bouwwerk tijdens het gehele bouwproces. De kwaliteitsborger doet dus ook een bindende uitspraak wanneer het gebouw klaar is. Gevolg: alle betrokken partijen moeten zich veel meer bewust zijn van hun verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid in het geheel. Een “Ik dien een aanvraag in en als de gemeente het goed vindt, is het goed”-houding, gaat dus niet meer op.

Controle op kwaliteit

Met de invoering van de onafhankelijke kwaliteitsborger als nieuw controleorgaan, wordt de kwaliteit van het gehele bouwproces leidend. De kwaliteitsborger doet meer dan de afdeling bouw- en woonvergunningen deed van de gemeente. Hij of zij zal tot aan de eindstreep bepalen of een gebouw wel of niet voldoet aan de bouwregelgeving. Is het gebouw veilig? Voldoet het aan de energieprestatie?

Dat betekent onder meer  ook dat de aannemer andere eisen gaat stellen aan het ontwerp. Heb je een ingenieuze oplossing voor een probleem? Dan zal je jouw keuzes aan de aannemer moeten uitleggen. Er wordt dus harder op de man gespeeld. Iedereen gaat fouten voelen in zijn portemonnee, en men kan zich niet meer verschuilen achter de gemeente. Doordat de controle groter wordt, moet de kwaliteit omhoog en vice versa.

Kosten en baten

Dat de kwaliteit in de bouw omhoog gaat, komt ook ten goede aan de ontwerper . Een betere kwaliteit leidt tot goede producten. De kosten van de kwaliteitsborger in het bouwproces, zullen bij grotere bouwprojecten relatief gering zijn in relatie tot de verwachte vermindering van gemeentelijke leges. Echter, voor de kleinere opdrachten (villa’s, particuliere opdrachtgevers, optoppen of uitbreiding van een gebouw) worden het voelbare kosten die er bij komen. Naar ons idee zal dat juist leiden tot meer standaardoplossingen door de consument.

BNA-beleidsmedewerker Alexander Pastoors: “We hebben enorm gelobbyd dat de architect bij eenvoudige bouwwerken zelf de beoordeling van de kwaliteit op zich zou mogen nemen, maar de Tweede Kamer tilde zwaarder aan de volstrekte onafhankelijkheid van de kwaliteitsborger. Daar balen we enorm van, omdat we ervan overtuigd zijn dat ons alternatief eenzelfde kwaliteitsniveau levert dat goedkoper is voor particuliere opdrachtgevers.”Wat zijn de kansen? 

De wetswijziging brengt ook zeker kansen met zich mee voor architectenbureaus. Je kunt bijvoorbeeld besluiten om zelf kwaliteitsborger te worden en de kwaliteit van projecten van anderen te borgen. Of je neemt een deel van de kwaliteitsborging zelf op je en gaat op zoek naar partners die de kwaliteit borgen. Met de komst van de wet ontstaat hier een gehele nieuwe markt. Let er wel op dat de rol van de kwaliteitsborger wezenlijk verschilt van de architect. Waar de architect vaak de randen opzoekt van de regelgeving, zegt de kwaliteitsborger alleen dat iets wel of niet geoorloofd is. Dit om te voorkomen dat een kwaliteitsborger de aansprakelijkheid voor een bouwkundige oplossing overneemt.

Vooruitwerken: kwaliteit in het vizier

Maar je kunt meer doen. Als bureau kun je ook al ver van tevoren nadenken over welke samenwerkingspartners je kiest en wat je kunt doen om het werk van de kwaliteitsborger te minimaliseren. Hoewel je meer uren in interne kwaliteitsborging investeert, krijg je zo wel de efficiëntie in het project terug.

Er zijn inmiddels diverse instrumenten op de markt die jou kunnen helpen om de kwaliteiten van je plan goed te documenteren. Dit geldt net zo goed alle andere partijen in het bouwproces. En misschien ligt daar ook wel een nieuwe markt: kleine aannemers bijstaan om de uitvoeringsprocessen goed te documenteren.

Bereid je goed voor

Al met al grote veranderingen voor jouw bureau. Bereid je dus goed voor! Een paar tips:

  • Lees je goed in waar het nu werkelijk over gaat. Op de website van het Instituut voor Bouwkwaliteit→ stichtingibk.nl/wet-kwaliteitsborging-voor-het-bouwen vind je alle regels en processen op een rij.
  • Bekijk goed wat de wetswijziging concreet voor jouw bureau betekent en welke instrumenten je moet aanschaffen.
  • Onderzoek of je nieuwe kansen kunt benutten of nieuwe markten kunt aanboren.

Wil je nog meer weten over wat de wijziging inhoudt en wat dit concreet betekent voor jouw bureau? Schrijf je dan nu nog in voor de WKB-Week van 8 t/m 11 mei op diverse plekken in Nederland.

 

 

Trapsgewijze invoering

De invoeringsdatum 1 januari 2018 wordt slechts met grote inspanning van het ministerie van BZK en alle betrokken marktpartijen gehaald. De uitvoeringsorganisatie van het ministerie van BZK moet nog worden ingericht. Ook de in ontwikkeling zijnde kwaliteitsborgingsinstrumenten moeten formeel worden goedgekeurd; de switch wordt pas gemaakt als er genoeg instrumenten en kwaliteitsborgers zijn. Na invoering wordt de wet trapsgewijs ingevoerd: eerst de eenvoudige bouwwerken, eengezinswoningen en kleine industriegebouwen. Na evaluatie worden stap voor stap de complexere bouwprojecten aan het nieuwe vergunningenstelsel toegevoegd.

 

Algemeen: Laatste BNA nieuws

di 21 nov - wo 22 nov 2017

Bouwkunde Bedrijvendagen TU Eindhoven

  • Type: overig
  • Locatie: Gebouw Vertigo
  • Organisatie: Studenten TU Eindhoven
  • Onderwerp: Architectuur en ontwerpen Bedrijfsvoering Beroeps ervaringsperiode (BEP)
Bouwkunde Bedrijvendagen TU Eindhoven

do 23 nov 2017

Houtdag

  • Type: netwerkbijeenkomst
  • Locatie: Bomencentrum Nederland / Jardin d'Hiverre Baarn
Houtdag

Nieuws / 21 nov, 2017

Twee nieuwe leden BNA-bestuur

Koen Arts en Sjoekie de Bijll Nachenius treden per 1 januari 2018 toe tot het bestuur van de BNA. Koen Arts, algemeen directeur en senior-partner bij Wiegerinck architectuur stedenbouw in Arnhem, en Sjoekie de Bijll

Twee nieuwe leden BNA-bestuur

Nieuws / 21 nov, 2017

Omzet architectenbureaus in 2016 verder gestegen

De gemiddelde omzet van architectenbureaus is in 2016 met 5% gestegen. Architecten profiteren van het herstel van de markt en zien – naast hun omzet – hun bedrijfsresultaat licht stijgen. Het aantal bureaus dat weer

Omzet architectenbureaus in 2016 verder gestegen

Nieuws / 21 nov, 2017

Blog Fred Schoorl: Omdenken met Reset Your Mind

In de Prodentfabriek te Amersfoort smaakt het naar nieuw. De BNA viert de landelijke Architectendag met een programma dat bol staat van het raakvlak tussen architectuur en wat er op wereldschaal aan technologische en duurzame

Blog Fred Schoorl: Omdenken met Reset Your Mind

Nieuws / 15 nov, 2017

Gastblog Hugo de Clercq: De lenige architect

De woningbouwopgave in Nederland is nog steeds erg groot. Of beter gezegd: opnieuw. Na een stevige neergang in de laatste economische crisis komt de productietrein weer opgang. Hoe gaan wij als architecten hier mee om?

Gastblog Hugo de Clercq: De lenige architect

Inloggen op BNA

(Sluiten)